De Spaanse regering gaat de gemeenten die zwaar getroffen zijn door DANA Adam officieel aanwijzen als noodgebied. Dat heeft premier Pedro Sánchez dinsdag 20 oktober aangekondigd tijdens een bezoek aan Oliva, vlak bij de provinciegrens met Alicante. De maatregel moet extra financiële steun en sneller herstel mogelijk maken in onder meer de Marina Alta, waar Pego en Els Poblets grote schade hebben opgelopen door overstromingen. Ook de Generalitat Valenciana bereidt een eigen steunpakket voor. De precieze bedragen, voorwaarden en aanvraagmogelijkheden voor getroffen inwoners zijn nog niet bekendgemaakt.
Officiële aanwijzing moet nog volgen
Pedro Sánchez bezocht dinsdag het vooruitgeschoven commandocentrum van de hulpdiensten in Oliva, een van de zwaarst getroffen gemeenten tijdens het noodweer. Daar sprak hij met vertegenwoordigers van de hulpdiensten, burgemeesters en de regionale regering. Na afloop maakte de premier bekend dat de Spaanse ministerraad de getroffen gemeenten zal aanwijzen als zona afectada gravemente por una emergencia de protección civil. Dat is de officiële Spaanse benaming voor een gebied dat zwaar is getroffen door een noodsituatie. In het dagelijks taalgebruik wordt nog vaak gesproken over een zona catastrófica, oftewel rampgebied. De aanwijzing maakt het mogelijk om bijzondere herstelmaatregelen en financiële middelen beschikbaar te stellen. Sánchez heeft daarnaast aangekondigd dat procedures voor overheidsopdrachten waar mogelijk worden versneld, zodat beschadigde voorzieningen sneller kunnen worden hersteld. Het gaat op dit moment om een aangekondigd besluit. De ministerraad moet de officiële aanwijzing en de bijbehorende maatregelen nog vaststellen.
Vooral Marina Alta zwaar getroffen
De aankondiging is bijzonder belangrijk voor de Marina Alta, waar de overstromingen van maandag 19 oktober aanzienlijke schade hebben veroorzaakt. In Pego kwamen toegangswegen onder water te staan en moesten bewoners uit gevaarlijke situaties worden gered. Vooral de laaggelegen gebieden rond de Marjal de Pego-Oliva werden zwaar getroffen. Ook Els Poblets kreeg te maken met grote problemen nadat de rivier Girona buiten haar oevers trad. Woningen, straten en voertuigen liepen schade op. In Jávea, El Verger en verschillende andere plaatsen moesten hulpdiensten eveneens ingrijpen. Op MijnAlicante.nl verschenen eerder berichten over de reddingsoperaties en overstromingen in Pego en de overstroming van de rivier Girona bij Els Poblets. Welke gemeenten uiteindelijk precies onder de landelijke noodgebiedregeling zullen vallen, moet nog officieel worden vastgesteld. De regering heeft aangekondigd alle getroffen gemeenten in de beoordeling mee te nemen.
Ook Generalitat bereidt noodsteun voor
Naast de Spaanse regering werkt ook de Generalitat Valenciana aan aanvullende hulp voor de getroffen gemeenten. President Juanfran Pérez Llorca heeft dinsdag bekendgemaakt dat de regionale regering een buitengewone vergadering houdt om steunmaatregelen vast te stellen. Daarbij gaat de aandacht niet alleen uit naar financiële hulp, maar ook naar de praktische problemen waarmee gemeenten momenteel te maken hebben. Op verschillende plaatsen moeten nog grote hoeveelheden water worden weggepompt uit garages, woningen en straten. Daarvoor worden extra pompen en gespecialiseerde ploegen ingezet. In gebieden waar het water inmiddels is verdwenen, begint het opruimen van modder, beschadigd meubilair en ander afval. De Generalitat wil tijdelijke verzamelplaatsen inrichten waar gemeenten het afval kunnen onderbrengen voordat het wordt afgevoerd. Ook worden extra medewerkers beschikbaar gesteld om de plaatselijke diensten te ondersteunen. De definitieve financiële bedragen en de verdeling tussen gemeenten moeten uit de formele besluiten blijken.
Wat betekent dit voor getroffen bewoners?
Voor Nederlanders en Belgen die in Pego, Els Poblets, El Verger, Jávea of andere getroffen gemeenten wonen, kan de aangekondigde steun op termijn belangrijk worden. Dat geldt ook voor mensen met een tweede woning of vakantiehuis dat door het water is beschadigd. Toch betekent de aankondiging van een noodgebied niet dat iedere eigenaar automatisch een financiële vergoeding ontvangt. De uiteindelijke voorwaarden kunnen afhankelijk zijn van de soort schade, het gebruik van de woning, de persoonlijke omstandigheden en de regels van de betreffende steunregeling. Het is daarom verstandig om voorlopig geen bedragen of aanspraken als vaststaand te beschouwen. Wie schade heeft, kan alvast foto's en video's maken, de datum van de overstroming noteren en beschadigde eigendommen zo goed mogelijk documenteren. Bewaar ook facturen van noodzakelijke reparaties en andere uitgaven die rechtstreeks met de schade verband houden. Gemeenten kunnen later aangeven of en hoe schadegegevens moeten worden ingediend voor eventuele overheidssteun.
Schade melden bij het Consorcio
Een eventuele overheidsbijdrage staat los van de schadevergoeding via een verzekering. In Spanje bestaat daarvoor het Consorcio de Compensación de Seguros, een publieke instelling die onder bepaalde voorwaarden schade door buitengewone natuurrampen vergoedt. Daaronder kunnen ook uitzonderlijke overstromingen vallen. Voorwaarde is onder meer dat de beschadigde woning, inboedel of auto op het moment van de gebeurtenis onder een geldige verzekering viel die aan de voorwaarden voldoet. Het Consorcio beoordeelt iedere claim afzonderlijk en houdt rekening met de verzekerde goederen en bedragen. Wie schade heeft geleden, hoeft niet te wachten op de aangekondigde noodgebiedstatus om de mogelijkheden van een verzekeringsclaim te onderzoeken. Het Consorcio adviseert de schade zo snel mogelijk te melden, bij voorkeur binnen zeven dagen, maar accepteert ook later ingediende meldingen. Een aanvraag kan worden gedaan via de website van het Consorcio of telefonisch via 900 222 665, op werkdagen van 09.00 tot 18.00 uur. Voor de melding zijn onder meer de polisgegevens en gegevens van de schade nodig.
Herstel van wegen en voorzieningen
De aangekondigde steunmaatregelen zijn niet alleen bedoeld voor particuliere schade. Ook gemeenten staan voor aanzienlijke kosten om wegen, rioleringen, openbare gebouwen en andere voorzieningen te herstellen. In de Marina Alta zijn verschillende wegen door het hoge water beschadigd of tijdelijk afgesloten geraakt. Daarnaast moeten gemeentelijke medewerkers controleren of scholen, sportvoorzieningen en andere gebouwen weer veilig gebruikt kunnen worden. De Spaanse regering wil de herstelwerkzaamheden ondersteunen en waar mogelijk administratieve procedures versnellen. Voor de getroffen inwoners is vooral van belang dat de toegang tot woningen en voorzieningen wordt hersteld en dat het dagelijks leven weer normaal kan verlopen. De komende besluiten van de ministerraad en de Generalitat Valenciana moeten duidelijk maken welke hulp daadwerkelijk beschikbaar komt. Ook de gemeentebesturen zullen een belangrijke rol krijgen bij het inventariseren van de schade en het informeren van inwoners over eventuele aanvraagprocedures. Zolang die voorwaarden niet zijn gepubliceerd, is er nog geen bevestigde algemene aanvraagmogelijkheid voor de nieuwe overheidssteun.
Lees ook het laatste nieuws uit de provincie Alicante.