Relleu

Een bergdorp met uitzicht

Relleu is een schilderachtig bergdorp in het binnenland van de provincie Alicante, op ongeveer dertig kilometer rijden van de Middellandse Zeekust. De gemeente behoort tot de streek Marina Baixa en ligt in een vallei die wordt omringd door bergen, droge hellingen en diepe ravijnen. De compacte dorpskern bevindt zich op ongeveer 430 meter boven zeeniveau, terwijl de omliggende bergtoppen op verschillende plaatsen ruim boven de duizend meter uitkomen.

De naam Relleu wordt verbonden met het Valenciaanse woord voor reliëf. Dat past goed bij een gemeente waarin hoogteverschillen, steile straatjes, bergflanken en rotsachtige vergezichten voortdurend aanwezig zijn. Rond het dorp liggen onder meer de Serra de la Grana, de Serra de l’Aguilar en de bergachtige zones richting Cabeçó d’Or. Bij helder weer bepaalt ook de herkenbare Puig Campana op grotere afstand een deel van de horizon.

Van Penya Roja tot heden

Wie het huidige Relleu bezoekt, ziet een rustig bergdorp met steile straten, een oude kerk, de ruïnes van een kasteel en een spectaculair landschap van bergen en ravijnen. Buiten het dorp trekt vooral de pasarela bij de historische dam veel bezoekers. Achter deze bekende bezienswaardigheden ligt een geschiedenis die veel verder teruggaat dan de witgekalkte huizen en de moderne wandelroute doen vermoeden.

De geschiedenis van Relleu begint niet bij één duidelijk stichtingsjaar. Het gemeentelijke grondgebied werd al gebruikt voordat het huidige dorp ontstond. Iberische bewoners vestigden zich op strategische hoogten, Romeinse producten bereikten het gebied en tijdens de islamitische periode groeide op de heuvel boven de vallei een versterkte nederzetting. Later volgden de christelijke verovering, de verdrijving van de Moriscos, herbevolking, eeuwen van landbouw en uiteindelijk een lange periode van emigratie.

Relleu is daardoor geen dorp met slechts één historisch verhaal. De ruïnes, landbouwterrassen, waterwerken, kerken, feesten en oude gebruiksvoorwerpen vertellen allemaal een ander deel. Samen laten ze zien hoe mensen zich eeuwenlang hebben aangepast aan een bergachtig landschap waarin water schaars was, de afstanden groot waren en landbouwgrond met veel inspanning bruikbaar moest worden gemaakt.

Een ruig berglandschap

Wie de kronkelende wegen naar Relleu volgt, merkt al snel dat de natuur hier een hoofdrol speelt. Het dorp ligt op ongeveer 430 meter boven zeeniveau in de Marina Baixa en vormt een kleine bebouwde kern binnen een uitgestrekt landschap van bergen, landbouwterrassen, ravijnen en droge rivierbeddingen. Vanuit vrijwel iedere straat is het buitengebied zichtbaar en achter de laatste huizen beginnen al snel olijfgaarden, amandelboomgaarden en rotsachtige hellingen.

De natuur rond Relleu laat een heel andere kant van de provincie Alicante zien dan de stranden, boulevards en drukke vakantieplaatsen aan de Costa Blanca. De Middellandse Zee ligt hemelsbreed niet ver weg, maar het landschap voelt duidelijk als binnenland. Hoogteverschillen, bochtige wegen, kalksteenrotsen en lange droge perioden bepalen hier het karakter.

Relleu wordt omgeven door verschillende berggebieden. De Serra de la Grana en l’Aguilar behoren tot de herkenbare landschappelijke namen in de directe en bredere omgeving. Cabeçó d’Or en de markante Puig Campana zijn vanuit delen van het gebied eveneens belangrijke oriëntatiepunten aan de horizon. Samen vormen deze bergen een natuurlijk decor dat telkens verandert wanneer licht, bewolking en seizoenen verschuiven.

Basisschool in eigen dorp

Relleu is een klein bergdorp in de Marina Baixa met ongeveer 1.300 inwoners. Voor gezinnen die overwegen te emigreren naar Spanje met kinderen, is het belangrijk dat jonge leerlingen niet iedere dag naar de kust hoeven te reizen. In Relleu kunnen kinderen voor het kleuter- en basisonderwijs namelijk gewoon in het dorp terecht.

De plaatselijke openbare school heet officieel CEIP Les Eres. CEIP is de Spaanse afkorting voor een openbare school die kleuter- en basisonderwijs verzorgt. De school staat aan Calle Evaristo Manero 38 en biedt het tweede deel van Educación Infantil voor kinderen van ongeveer drie tot zes jaar en Educación Primaria voor leerlingen van ongeveer zes tot twaalf jaar.

CEIP Les Eres maakt deel uit van CRA Sella-Orxeta-Relleu. CRA staat voor Colegio Rural Agrupado, wat kan worden vertaald als een samenwerkingsverband van landelijke scholen. De kleine schoollocaties van Relleu, Sella en Orxeta vormen samen één onderwijsorganisatie, maar kinderen volgen de meeste lessen in hun eigen dorp.

Dankzij deze samenwerking kunnen de drie locaties leerkrachten, specialistische vakdocenten, lesmateriaal, projecten en organisatorische taken delen. Binnen het samenwerkingsverband zijn onder meer leerkrachten voor muziek, lichamelijke opvoeding, Engels, kunstzinnige vorming en ondersteunende begeleiding actief. Hierdoor kan een kleine dorpsschool meer aanbieden dan op basis van het plaatselijke leerlingenaantal misschien wordt verwacht.

Kleine markt in Relleu

Wie in Relleu naar de markt gaat, moet geen uitgestrekte markt verwachten waar je een halve dag voor nodig hebt. Alles wijst erop dat de markt hier juist klein en overzichtelijk is, en dat past eigenlijk heel goed bij het dorp zelf. De weekmarkt ligt op de Plaza del Sagrat Cor de Jesús, ook aangeduid als Plaza Corazón de Jesús, dus op een centrale plek in Relleu. Daarmee zit de markt niet ergens op een buitenrand of op een groot terrein, maar gewoon in de kern van het dorp. Dat maakt een marktochtend in Relleu meteen een stuk aantrekkelijker voor mensen die graag ook iets van de plaats zelf willen meekrijgen. Je loopt niet alleen langs een paar kramen, maar staat tegelijk midden in de sfeer van een dorp dat juist bekendstaat om zijn rustige ligging tussen de bergen en zijn compacte oude kern. Voor lezers van MijnAlicante.nl is dat vaak precies de charme van markten in het binnenland van Alicante. Niet groot, niet overdreven toeristisch, maar juist een plek waar het gewone dorpsleven nog goed voelbaar blijft.

De naam van het plein kan voor Nederlanders en Belgen wat verwarrend zijn, omdat de Valenciaanse en Spaanse benaming naast elkaar worden gebruikt. Plaza del Sagrat Cor de Jesús en Plaza Corazón de Jesús verwijzen in de praktijk naar dezelfde centrale plek in het dorp. Voor een bezoek aan de markt is vooral belangrijk dat het om een herkenbaar dorpsplein gaat, dicht bij de oude kern en op loopafstand van de straatjes die Relleu zijn rustige karakter geven. Daardoor is de markt niet alleen een plek voor boodschappen, maar ook een goed beginpunt om het dorp te leren kennen.

Relleu verrast tussen bergen

Wie Relleu binnenrijdt, verwacht misschien een slaperig bergdorp, maar al snel blijkt dat achter de stilte een verrassend grote verzameling bezienswaardigheden schuilgaat. Dit charmante plaatsje in de Marina Baixa combineert eeuwenoude tradities, indrukwekkende natuur, een historische dorpskern en uiteenlopende activiteiten voor iedereen die graag buiten op pad gaat. Van de beroemde pasarela bij de oude dam tot traditionele wasplaatsen, fonteinen, een kasteelruïne en uitdagende wandelroutes: tijdens een uitstapje in Relleu raak je niet snel uitgekeken.

Voor Nederlandse en Belgische bezoekers is vooral het contrast met de nabijgelegen kust aantrekkelijk. De stranden, boulevards en drukke badplaatsen van de Costa Blanca liggen op rijafstand, maar zodra je Relleu bereikt, voelt de provincie Alicante ruiger, stiller en veel minder toeristisch. Het dorp ligt tussen bergen, landbouwterrassen en droge rivierbeddingen. Daardoor is Relleu geschikt voor een dagtocht vanuit onder meer Benidorm, Villajoyosa, Finestrat of Alicante, maar ook voor een langer verblijf waarbij wandelen, fietsen, cultuur en rust centraal staan.

Wonen als buitenlander in Relleu betekent leven in een authentiek Spaans bergdorp waar rust, natuur en een hechte dorpsgemeenschap de boventoon voeren. Het dorp ligt landinwaarts in de Marina Baixa, op rijafstand van de kust, en trekt Nederlanders, Belgen, Britten en andere Europeanen die bewust kiezen voor een ontspannen levensstijl buiten de drukte van de bekende badplaatsen.

Relleu telt ruim dertienhonderd inwoners en is daarmee klein genoeg om persoonlijk en overzichtelijk te blijven. Tegelijk is het dorp internationaal genoeg om als buitenlandse nieuwkomer niet volledig alleen te staan. Een aanzienlijk deel van de bevolking heeft een buitenlandse achtergrond, waarbij Britse bewoners traditioneel de grootste internationale groep vormen. Nederlanders en Belgen zijn eveneens aanwezig, maar niet in zulke aantallen dat er sprake is van een uitgesproken Nederlandstalige gemeenschap.

Het dagelijks leven speelt zich af tussen smalle straten, traditionele huizen, plaatselijke winkels, landbouwgrond en een indrukwekkend berglandschap. De internationale aanwezigheid is in de afgelopen decennia gegroeid, zonder dat het Spaanse karakter van Relleu volledig is verdwenen. Lokale feesten, Spaanse openingstijden, persoonlijke contacten en familiebanden blijven belangrijk.

Hier woon je dicht bij wandelroutes, olijf- en amandelboomgaarden, het historische stuwmeer en de bekende pasarela langs de kloof. Tegelijk liggen de stranden van Villajoyosa en de winkels en voorzieningen van Finestrat en Benidorm op rijafstand. Voor wie wil emigreren naar Spanje, verhuizen naar Alicante of rustig wil wonen in de provincie Alicante, kan Relleu daardoor een interessante middenweg zijn tussen afgelegen platteland en drukke kust.