La Romana

Dorp tussen bergen en wijngaarden

La Romana is zo’n plek die je pas echt leert kennen wanneer je van de doorgaande wegen afwijkt en je laat leiden door landelijke routes tussen wijngaarden, olijfbomen, amandelbomen en kalkstenen heuvels. De gemeente ligt in het binnenland van de provincie Alicante, ruim dertig kilometer van de Middellandse Zee en op ongeveer veertig kilometer van de stad Alicante. Toch voelt La Romana duidelijk anders dan de drukke kustplaatsen. Hier bepalen landbouwgrond, natuursteen, bergen en het rustige ritme van een klein dorp het dagelijks leven.

La Romana behoort tot de streek Medio Vinalopó, in het Valenciaans Vinalopó Mitjà en in het Nederlands meestal Midden-Vinalopó genoemd. Een Spaanse comarca is een streek die uit verschillende gemeenten bestaat. De Midden-Vinalopó ligt rond plaatsen als Novelda, Aspe, Monóvar, Elda en Petrer en staat bekend om druiventeelt, wijn, natuursteen en een droog maar karaktervol landschap.

De compacte dorpskern van La Romana ligt tussen een uitgestrekt buitengebied en verschillende bergketens. Daardoor is het dorp aantrekkelijk voor mensen die rust en ruimte zoeken, maar niet volledig afgelegen willen wonen. Winkels, scholen, zorg en horeca zijn in de kern aanwezig, terwijl grotere plaatsen als Aspe, Novelda, Monóvar en Elche met de auto goed bereikbaar blijven.

Dorp van steen en druif

De geschiedenis van La Romana leest als een kroniek van doorzettingsvermogen en verbondenheid met het land. In deze vallei, waar de zon de kalkrijke grond fel beschijnt en de wind langs oude terrassen waait, ligt een dorp dat zijn identiteit in de loop der eeuwen heeft opgebouwd met handenarbeid, geloof en seizoen na seizoen van hard werken. Het huidige La Romana is niet plots ontstaan, maar groeide langzaam uit een landelijk gebied dat eeuwenlang in de schaduw van grotere plaatsen lag.

La Romana werd pas in 1929 een zelfstandige gemeente, maar de geschiedenis van het grondgebied gaat veel verder terug. Prehistorische vondsten, oude wegen, islamitische en morisco plaatsnamen, adellijke bezittingen, kapellen, verspreide boerderijen en honderden weefgetouwen vertellen samen een veel rijker verhaal dan alleen dat van wijnbouw en natuursteen.

Het dorp ontwikkelde zich niet rond een groot kasteel, een haven of een machtige middeleeuwse stad. De kern ontstond juist langzaam tussen landbouwpercelen, landelijke huizen en bezittingen van de markiezen van La Romana. Pas in de negentiende en vroege twintigste eeuw groeide daaruit het herkenbare dorp dat tegenwoordig tussen de wijngaarden en bergen van de Midden-Vinalopó ligt.

Wie vandaag door La Romana wandelt, ziet daardoor meer dan rustige straten en moderne woningen. Achter de kerk, het oude washuis, het calvarie, de landelijke gehuchten en de wegen naar de steengroeven schuilt een geschiedenis waarin iedere economische en maatschappelijke verandering haar sporen heeft achtergelaten.

Wie de natuur rond La Romana met aandacht bekijkt, ontdekt al snel dat het landschap hier geen overdaad nodig heeft om indruk te maken. De schoonheid zit juist in de eenvoud van droge heuvels, kalkstenen berghellingen, wijngaarden, amandelbomen en stille landwegen. De omgeving is gevormd door eeuwen van zon, droogte, wind en een stenige bodem, maar ook door mensenhanden die terrassen aanlegden, paden trokken en landbouwgrond geschikt maakten voor een veeleisend klimaat. Toch bloeit en leeft het hier, vaak op een ingetogen manier. De natuur rondom La Romana vormt een echt mediterraan landschap, waarin traditionele landbouw, bergvegetatie en dierenleven nauw met elkaar verbonden zijn.

Voor gezinnen die overwegen te wonen in La Romana, speelt het onderwijsaanbod vaak een belangrijke rol bij de keuze voor een nieuwe woonplaats. La Romana is een rustig dorp in het binnenland van de provincie Alicante, tussen de wijngaarden en heuvels van de streek Midden-Vinalopó. Met ongeveer 2.500 inwoners is de plaats klein, maar voor jonge kinderen zijn er binnen de gemeente wel degelijk onderwijsvoorzieningen aanwezig. Er is een gemeentelijke school voor kinderen tot drie jaar en een openbare school voor kleuter- en basisonderwijs.

La Romana is zo’n plaats waar de markt nog echt voelt als onderdeel van het gewone dorpsleven. Geen grote toeristische show, geen eindeloze rijen kramen die al van ver te horen zijn, maar een markt die past bij het ritme van een dorp in het binnenland van de provincie Alicante. Voor wie graag ook de kleinere gemeenten leert kennen, is dat juist aantrekkelijk. La Romana ligt in het Midden-Vinalopó en staat in de streek vooral bekend om de druiventeelt en de Uva de Mesa Embolsada del Vinalopó, de ingepakte tafeldruif uit deze regio. Dat landelijke karakter merk je ook terug op de markt. Alles oogt hier wat rustiger, wat lokaler en wat minder opgepoetst dan aan de kust. En juist dat maakt een bezoek aan de markt van La Romana prettig voor mensen die liever een echte dorpsmarkt meemaken dan een markt die vooral op bezoekers van buiten is gericht.

La Romana is niet het soort dorp dat zich opdringt. Het fluistert, lonkt en wacht tot het echt wordt ontdekt. Geen groots vertoon of lange rijen voor beroemde monumenten, maar een ingetogen rijkdom aan landschap, dorpsleven, historische plekken en lokale tradities. Wie bereid is af te wijken van de bekendere routes door de provincie Alicante, ontdekt hier een gemeente waar cultuur, landbouw en natuur nog nauw met elkaar verweven zijn.

Wonen in La Romana betekent leven in een kleine Spaanse gemeente tussen wijngaarden, amandelbomen, natuursteenbedrijven en de bergen van het binnenland van Alicante. Het dorp ligt ver genoeg van de kust om de drukte van de toeristische badplaatsen achter zich te laten, maar dichtbij genoeg om Alicante, Elche, de luchthaven en de Middellandse Zee met de auto te bereiken. Voor Nederlanders en Belgen die willen emigreren naar Spanje, kan juist die combinatie van rust, ruimte en bereikbaarheid aantrekkelijk zijn.