MUPE bewaart Alicante in steen
Het Museo Paleontológico de Elche krijgt deze zomer extra aandacht door een nieuw inventarisatieproject rond een historische fossielencollectie. De Diputación de Alicante ondersteunt het museum met een subsidie van 10.000 euro, waarmee een bijzondere verzameling fossielen uit vooral de provincie Alicante wordt schoongemaakt, beschreven, gecontroleerd en wetenschappelijk vastgelegd. Voor Nederlanders en Belgen aan de Costa Blanca is dit een verrassend leuk onderwerp, omdat het MUPE niet alleen een museum voor specialisten is, maar ook een fijne familiebestemming in Elche. Wie tijdens warme zomerdagen iets anders zoekt dan strand, boulevard of winkelcentrum, vindt hier een koele, rustige plek waar kinderen en volwassenen kunnen ontdekken hoe oud en bijzonder het landschap van Alicante eigenlijk is.
Collectie van lokale pioniers
De collectie die nu wordt geïnventariseerd, hoort bij de nalatenschap van Simeón Peiró, een van de medeoprichters van het Grupo Cultural Paleontológico de Elche. Die groep ontstond uit liefhebbers die in de jaren tachtig en negentig fossielen verzamelden, beschermden en bestudeerden. Hun werk groeide uiteindelijk uit tot het huidige paleontologisch museum van Elche. Juist dat maakt dit nieuws mooi: het gaat niet alleen om stenen in vitrines, maar om mensen uit de streek die jarenlang begrepen dat de bodem van Alicante verhalen bewaart die veel ouder zijn dan dorpen, kastelen, palmen en stranden. De fossielen vertellen iets over de tijd waarin delen van deze regio nog door zee, dieren en veranderende klimaten werden gevormd.
Dertig jaar erkende collectie
Het project valt samen met een bijzonder jaar voor het museum. Het is dertig jaar geleden dat de Generalitat Valenciana de collectie van het Grupo Cultural Paleontológico de Elche officieel erkende als museografische collectie. Die erkenning was een belangrijke stap op weg naar het MUPE zoals bezoekers het nu kennen. Het museum opende later als vaste plek waar fossielen, mineralen, onderzoek en publieksactiviteiten samenkomen. Voor Elche is dat waardevol, omdat de stad vaak wordt bezocht vanwege het palmenbos, de basiliek, de Misteri d’Elx, winkels en stranden in de omgeving. Het MUPE voegt daar een rustige, wetenschappelijke en kindvriendelijke laag aan toe, die goed past bij gezinnen en nieuwsgierige reizigers.
Meer dan oude schelpen
De stukken die nu worden beschreven, bestaan vooral uit brachiopoden. Dat zijn zeedieren met twee schelpachtige kleppen, die al meer dan 540 miljoen jaar in de geschiedenis van het leven voorkomen. Voor veel bezoekers lijken ze op het eerste gezicht misschien op gewone schelpen, maar paleontologen zien er informatie in over oude zeeën, veranderingen in het klimaat, leefgebieden en de ontwikkeling van dieren door miljoenen jaren heen. De collectie is extra interessant omdat er veel exemplaren uit de provincie Alicante tussen zitten, vooral uit het Jura en het Krijt. Dat zijn geologische periodes die ook bij kinderen vaak tot de verbeelding spreken, omdat ze verbonden zijn met de wereld van dinosaurussen, oude zeeën en grote veranderingen op aarde.
Wetenschap dichtbij huis
Een inventarisatie klinkt misschien droog, maar voor een museum is het een van de belangrijkste taken. Elk fossiel moet goed worden beschreven: waar het vandaan komt, tot welke groep het behoort, hoe oud het ongeveer is, in welke staat het verkeert en waarom het belangrijk kan zijn voor onderzoek. Zonder zulke gegevens is een fossiel vooral een mooi object. Met goede documentatie wordt het een wetenschappelijke bron. Dat is precies waarom de subsidie belangrijk is. De verzameling van Simeón Peiró was al eerder schoongemaakt en geconserveerd, maar krijgt nu een verdere ordening. Daarmee wordt de collectie beter bruikbaar voor onderzoekers, studenten, scholen en bezoekers die willen begrijpen wat de ondergrond van Alicante allemaal vertelt.
Leuk voor zomerse uitstapjes
Voor vakantiegangers is het MUPE een aantrekkelijk alternatief op dagen waarop het aan de kust erg warm of druk is. Elche ligt dicht bij de luchthaven Alicante-Elche, Santa Pola, Arenales del Sol, Gran Alacant en Alicante-stad, waardoor het museum goed past in een dagprogramma. Een bezoek kan worden gecombineerd met het palmenbos, het centrum van Elche of een middag aan zee. Voor gezinnen met kinderen is het vooral prettig dat fossielen vaak meteen nieuwsgierigheid oproepen. Voetsporen, schelpen, tanden, mineralen en oude dieren spreken veel meer tot de verbeelding dan een klassiek museumbezoek misschien doet vermoeden. Daardoor is het MUPE een laagdrempelige manier om cultuur, wetenschap en vakantie met elkaar te verbinden.
Alicante onder de voeten
Veel mensen kijken in de provincie Alicante vooral naar boven en naar buiten: naar de zon, de zee, de bergen, palmbomen en gekleurde dorpen. Het paleontologische verhaal draait juist om wat onder de voeten ligt. De rotsen rond Elche, Crevillent, Alicante en andere delen van de provincie bevatten sporen van een veel oudere wereld. Dat maakt het nieuws rond de fossielencollectie waardevol voor iedereen die de streek beter wil begrijpen. De Costa Blanca is niet alleen een vakantiebestemming, maar ook een gebied met lagen vol natuurgeschiedenis. Door die fossielen te bewaren en goed te beschrijven, blijft een stukje van die geschiedenis beschikbaar voor toekomstige generaties.
Museum blijft groeien
Het MUPE laat met dit project zien dat een museum niet stilstaat zodra de vitrines zijn ingericht. Achter de schermen wordt voortdurend gewerkt aan behoud, onderzoek, registratie en educatie. Dat past bij de oorsprong van het museum, dat ontstond uit een burgerinitiatief van mensen die hun liefde voor paleontologie wilden delen met de stad. De steun van de Diputación helpt om die taak voort te zetten. Voor Elche betekent het meer culturele diepte en een aantrekkelijker aanbod voor bewoners en bezoekers. Voor Nederlandse en Vlaamse lezers is het vooral een mooie tip voor een ander soort uitstapje aan de Costa Blanca: geen druk strand, geen winkelcentrum, maar een reis door miljoenen jaren Alicante.
Bronnen: El Periódic, Actualidad 24 Noticias, Museo Paleontológico de Elche, Fundación Cidaris
