Vier aanhoudingen na beautybonfraude in Elche
In Elche heeft de Policía Nacional vier personen aangehouden in verband met een omvangrijke oplichtingszaak rond voorafbetaalde schoonheidsbehandelingen. Het gaat om twee mannen en twee vrouwen tussen de 39 en 46 jaar, die volgens de Spaanse politie jarenlang voordeelbonnen voor behandelingen in een esthetische kliniek hebben verkocht, terwijl een groot deel van die behandelingen nooit werd uitgevoerd. De zaak draait om een particuliere schoonheidskliniek in de stad, waar klanten pakketten met meerdere sessies konden kopen. Toen de problemen aan het licht kwamen, bleek dat de kliniek inmiddels al gesloten was en een groot aantal kopers met waardeloze bonnen en onafgemaakte behandelingen achterbleef.
Honderden klanten met waardeloze bonnen gedupeerd
Wat begon met de klacht van een paar klanten, is uitgegroeid tot een dossier met in totaal 358 gedupeerden. De politie schat de gezamenlijke schade op 45.924 euro, op basis van de tot nu toe bekende gegevens. Veel klanten hadden pakketten van rond de 340 tot 350 euro gekocht, vaak voor tien sessies ontharing of andere schoonheidsbehandelingen. In sommige gevallen hadden cliënten enkele sessies gekregen voordat de deuren plotseling dichtgingen, in andere gevallen bleek de kliniek al gesloten bij de allereerste afspraak. Op het moment dat de politie het onderzoek afrondde, hadden slechts 31 van de 358 gedupeerden daadwerkelijk aangifte gedaan, wat erop wijst dat een aanzienlijk deel de stap naar de politie (nog) niet had gezet of misschien niet wist hoe de situatie juridisch zat.
Agressieve kortingsacties trokken steeds meer klanten
Uit het Spaanse onderzoek komt naar voren dat de schoonheidskliniek al langere tijd agressieve reclamecampagnes voerde om zoveel mogelijk bonnen te verkopen. Klanten werden gelokt met kortingen van 20 tot 30 procent op jaarbasis en extra hoge acties rond feestperiodes zoals Kerst en Semana Santa, waarbij zelfs tot 50 procent korting werd beloofd. De bonnen waren volgens de politie aanvankelijk zonder einddatum, waardoor klanten ervan uitgingen dat ze de behandelingen op eigen tempo konden inplannen. De combinatie van hoge kortingen en een ruime geldigheidsduur maakte de aanbiedingen aantrekkelijk voor veel inwoners van Elche en omgeving. Het beeld dat nu ontstaat, is dat deze campagnes niet alleen bedoeld waren om nieuwe klanten te werven, maar vooral om grote hoeveelheden voorafbetaalde omzet binnen te halen, terwijl de daadwerkelijke capaciteit om al die sessies uit te voeren beperkt bleef.
Verkoop van de kliniek en oplopende schulden
De financiële problemen van de kliniek speelden een belangrijke rol bij het ontstaan van de fraude. Volgens de politie werd de zaak aanvankelijk gerund door één ondernemer, die na de verkoopgolf van bonnen met liquiditeitsproblemen te maken kreeg en moeite had om de salarissen van het personeel te betalen. Uiteindelijk besloot hij de onderneming te verkopen aan een bekende, die samen met haar partner alle aandelen overnam, inclusief de schulden die samenhingen met de eerder verkochte bonnen. Later bleek dat de werkelijke omvang van die verplichtingen veel groter was dan de nieuwe eigenaars bij de aankoop was voorgespiegeld. In plaats van de oude afspraken stap voor stap na te komen, kregen medewerkers van de nieuwe directie te horen dat zij klanten met oude bonnen moesten afwimpelen met excuses over kapotte apparaten of zieke behandelaars, waardoor de spanning tussen belofte en realiteit verder opliep.
Nieuwe bonnen, contante betalingen en plotselinge sluiting
Ondanks de bestaande verplichtingen besloot de nieuwe leiding van de kliniek een nog agressievere koers te varen. Er werd een nieuwe campagne gestart met langere pakketten – opnieuw minimaal tien sessies – nu vaak met een uiterste gebruiksdatum en forse kortingen van 20 tot 40 procent. Opvallend is dat de betalingen in veel gevallen uitsluitend contant werden aangenomen en klanten geen bon of kassabon meekregen. Wie toch om een factuur vroeg, werd kort in het computersysteem aangemaakt om een document te kunnen printen, waarna de gegevens volgens de politie weer werden verwijderd. Volgens het onderzoek zijn er zelfs bonnen verkocht op de dag dat de kliniek definitief de deuren sloot, zonder klanten te informeren over het aanstaande einde van de activiteiten. Daarmee lijkt het doel vooral te zijn geweest om in korte tijd nog zoveel mogelijk geld binnen te halen, terwijl men al wist dat de behandelingen niet meer zouden worden gegeven.
Eerste meldingen zetten politieonderzoek in gang
Het onderzoek kwam op gang nadat drie vrouwen bij de politie melding maakten van problemen met hun aangekochte behandelingen. Zij hadden ieder een pakket van meerdere sessies gekocht, waarbij twee van hen nog een deel van de afspraken hadden kunnen volgen en één vrouw helemaal geen behandeling kreeg omdat de kliniek al gesloten was toen zij voor het eerst kwam opdagen. De overeenkomsten in hun verhalen waren voor de rechercheafdeling in Elche aanleiding om dieper in de administratie van de kliniek te duiken. Daarbij kwamen steeds meer namen van gedupeerde klanten boven water, tot het totaal van 358 gedupeerden dat nu in het dossier voorkomt. Dat slechts een klein deel formeel aangifte heeft gedaan, is in Spanje niet ongebruikelijk bij dit soort zaken, maar bemoeilijkt wel de uiteindelijke schadeafhandeling, omdat niet iedere gedupeerde automatisch als benadeelde partij in de strafzaak wordt meegenomen.
Strafrechtelijke verdenking en positie van de verdachten
De vier aangehouden personen worden verdacht van oplichting en mogelijk aanverwante economische delicten, zoals misbruik van vertrouwen en bedrieglijke administratie. Volgens het Spaanse bericht gaat het om drie personen die direct betrokken waren bij het management van de kliniek en één medewerkster die een uitvoerende rol speelde. Na hun aanhouding zijn zij overgebracht naar het politiebureau, waar de eerste verhoren hebben plaatsgevonden, en is de zaak overgedragen aan de rechtbank in Elche. De rechter zal moeten beoordelen in hoeverre er sprake is van een bewuste strategie om klanten te misleiden, of dat er deels ook sprake was van slecht management dat buiten de controle is gelopen. Voor de gedupeerden is vooral van belang of er later in een civiele procedure nog geld te verhalen valt, of dat het grootste deel van het betaalde bedrag definitief verloren is.
Waarschuwing rond voorafbetaalde behandelingen in de regio
De zaak in Elche laat zien welke risico’s kleven aan het massaal verkopen van voorafbetaalde behandelingen in sectoren als schoonheidszorg, wellness en fitness. In Spanje – en dus ook in de provincie Alicante – zijn voordeelbonnen en pakketten met meerdere sessies wijdverbreid, omdat zij voor bedrijven zorgen voor een snelle stroom aan inkomsten en voor klanten vaak een lagere prijs per behandeling opleveren. Als een bedrijf echter financieel in zwaar weer komt, kunnen die voorafbetaalde verplichtingen een last worden die niet meer is na te komen. Lokale media benadrukken daarom dat toezichthouders en consumentenorganisaties al langer waarschuwen voor te agressieve kortingscampagnes, zeker wanneer aanbieders uitsluitend contant willen worden betaald en geen duidelijke administratie of facturen verstrekken. De huidige zaak kan in de regio Elche en de rest van de provincie aanleiding zijn voor extra controles op vergelijkbare praktijken.
Vervolg van het onderzoek en mogelijke nieuwe meldingen
De Spaanse politie sluit niet uit dat zich na de publiciteit rond de zaak nog meer gedupeerden melden. Nu bekend is geworden dat er formeel 358 benadeelde klanten zijn geregistreerd, kan dat mensen die tot nu toe dachten dat hun geval een individuele pechsituatie was, alsnog aansporen om aangifte te doen. Voor het strafrechtelijk dossier kan dat van belang zijn, omdat een hoger schadebedrag en een groter aantal slachtoffers in Spanje zwaar meewegen bij de strafmaat. Het onderzoek richt zich nu onder meer op de geldstromen binnen de onderneming, om te achterhalen hoeveel geld precies is binnengekomen via de bonnenverkopen en waar dat naartoe is gegaan. Daarnaast wordt gekeken naar de rolverdeling tussen de oude eigenaar, de nieuwe aandeelhouders en de medewerker die bij de uitvoering was betrokken. De komende maanden zal de rechtbank in Elche de zaak verder inhoudelijk behandelen en bepalen welke verantwoordelijkheid iedere betrokkene draagt.
Bronnen: Alicante Al Día
