Een gewone controle op een landbouwperceel in San Miguel de Salinas heeft een onverwachte ontdekking opgeleverd. Agenten van de natuurbeschermingsdienst van de Guardia Civil vonden tussen de bomen een omheind dierenverblijf met 29 schapen en geiten. De dieren bleken niet te beschikken over de vereiste identificatie en documenten. Ook kon niet worden aangetoond dat zij onder regelmatig veterinair toezicht stonden. De kudde is daarom voorlopig vastgezet op de finca, totdat de bevoegde gezondheids- en landbouwdiensten hebben onderzocht waar de dieren vandaan komen en wat hun gezondheidstoestand is. Het nieuws trekt extra aandacht doordat San Miguel de Salinas dicht bij Villamartín, Orihuela Costa en Torrevieja ligt, een gebied waar veel Nederlanders en Belgen wonen of vakantie vieren.
Controle begon bij landbouwinspectie
De ontdekking werd gedaan door agenten van SEPRONA, de afdeling van de Guardia Civil die zich bezighoudt met natuur, dierenwelzijn en overtredingen op het platteland. De controle maakte deel uit van periodieke inspecties bij agrarische bedrijven en landbouwpercelen. Daarbij wordt onder meer gekeken naar het gebruik en de opslag van gewasbeschermingsmiddelen, maar ook naar de omstandigheden waaronder dieren worden gehouden. Toen de agenten een landbouwloods en de directe omgeving onderzochten, zagen zij tussen het groen een afgeschermd gedeelte dat vanaf de gebruikelijke toegangsweg niet direct zichtbaar was. Achter het hek troffen zij de kudde aan. De vondst was geen gevolg van een melding over zieke dieren, maar ontstond tijdens een bredere controle op de naleving van landbouw- en gezondheidsregels.
Corral lag tussen het groen
In het omheinde verblijf stonden zeven volwassen schapen, dertien geiten en negen jonge geiten. Samen ging het om 29 dieren. Volgens de Guardia Civil lag het onderkomen verscholen tussen de bomen op de finca. Het woord ‘verborgen’ betekent daarbij niet automatisch dat er sprake was van dierenmishandeling of dat de dieren in slechte lichamelijke toestand verkeerden. De autoriteiten hebben daarover geen bijzonderheden gemeld. Het probleem was vooral dat de eigenaar geen papieren kon tonen waarmee de herkomst, identificatie en medische begeleiding van de kudde konden worden gecontroleerd. Hij verklaarde dat de dieren voor privégebruik werden gehouden. Ook voor een kleine particuliere kudde gelden echter regels, juist omdat schapen en geiten ziekten kunnen oplopen of verspreiden zonder dat dit direct aan de buitenkant zichtbaar is.
Geen papieren of veterinaire controle
Schapen en geiten moeten in Spanje worden geregistreerd en herkenbaar zijn aan een officiële identificatie. Daardoor kan worden nagegaan waar een dier is geboren, op welke locaties het heeft verbleven en of het is verplaatst of verkocht. Ook behandelingen en controles door een dierenarts spelen daarbij een belangrijke rol. Bij de aangetroffen kudde kon die geschiedenis niet worden vastgesteld. Dat wil niet zeggen dat de dieren daadwerkelijk ziek zijn of dat producten van deze dieren in winkels of restaurants zijn terechtgekomen. Daarvoor is geen aanwijzing gegeven. De ontbrekende administratie maakt het voor de autoriteiten wel onmogelijk om zulke vragen onmiddellijk te beantwoorden. Juist die onzekerheid was reden om de dieren niet te laten verplaatsen voordat een officiële dierenarts de situatie heeft beoordeeld.
Dieren blijven voorlopig op de finca
Na de ontdekking namen de agenten contact op met de officiële dierenarts van het regionale landbouwkantoor. In overleg werd besloten de volledige kudde voorlopig op het terrein te laten staan. De dieren zijn daarmee administratief en fysiek geïmmobiliseerd: ze mogen niet worden verkocht, vervoerd, geslacht of naar een andere locatie worden gebracht zonder toestemming van de bevoegde diensten. Medewerkers van de provinciale afdeling van de regionale landbouw- en milieudienst moeten nu bepalen welke onderzoeken nodig zijn. Mogelijk worden de dieren gecontroleerd op identificatiekenmerken en besmettelijke aandoeningen. Ook zal worden gekeken of hun herkomst alsnog kan worden aangetoond. Pas wanneer de bevoegde autoriteit voldoende zekerheid heeft over de gezondheid en de registratie, kan worden besloten wat er verder met de kudde gebeurt.
Waarom registratie zo belangrijk is
Voor bewoners rond San Miguel de Salinas, Villamartín en Orihuela Costa klinkt de ontdekking misschien als een opmerkelijk verhaal van het Spaanse platteland. Toch gaat het om regels die ook de consument beschermen. Wanneer bij een kudde een besmettelijke dierziekte wordt vastgesteld, moeten de autoriteiten snel kunnen achterhalen met welke andere dieren contact is geweest. Zonder registratienummers en verplaatsingsdocumenten wordt dat veel moeilijker. De administratie helpt daarnaast voorkomen dat vlees, melk of andere dierlijke producten zonder controle in de voedselketen belanden. De Guardia Civil benadrukt dat de inspectie juist bedoeld is om problemen vroeg te ontdekken. Er is in deze zaak niet gemeld dat producten van de aangetroffen dieren zijn verkocht. Het optreden is vooralsnog een voorzorgsmaatregel zolang de herkomst en gezondheid niet officieel zijn vastgesteld.
Hoge boetes zijn mogelijk
De veehouderijwetgeving van de regio Valencia bevat stevige boetes voor ernstige overtredingen. Bij een zware overtreding kan het bedrag uiteenlopen van 3.001 tot 60.000 euro. Wanneer een zaak als zeer ernstig wordt beoordeeld, kan de sanctie oplopen van 60.001 euro tot maximaal 1,2 miljoen euro. Dat hoogste bedrag betekent niet dat de verantwoordelijke in San Miguel de Salinas automatisch zo’n boete krijgt. De Guardia Civil verzamelt de informatie, maar de bevoegde administratieve dienst moet bepalen welke regels precies zijn overtreden en hoe ernstig de feiten zijn. Daarbij kunnen onder meer het aantal dieren, hun gezondheidstoestand, mogelijke eerdere overtredingen en het doel waarvoor zij werden gehouden een rol spelen. Totdat die procedure is afgerond, is nog geen definitieve sanctie vastgesteld.
Dicht bij Villamartín en de kust
San Miguel de Salinas ligt op korte rijafstand van Villamartín, Los Dolses, Las Filipinas en de stranden van Orihuela Costa. De gemeente bestaat uit een dorpskern, internationale woonwijken en een groot landelijk gebied met boomgaarden, akkers en kleine agrarische percelen. Voor wie vooral langs de kust woont, is soms nauwelijks zichtbaar hoeveel landbouw er enkele kilometers landinwaarts nog aanwezig is. Juist die combinatie van wonen, natuur en agrarisch gebruik maakt regelmatige controles belangrijk. Meer informatie over de plaats en haar omgeving staat op de pagina San Miguel de Salinas. Ook wie in Orihuela Costa verblijft, rijdt vanaf veel woonwijken binnen korte tijd het open landschap rond San Miguel binnen.
SEPRONA blijft landbouw controleren
De Guardia Civil voert dit soort inspecties het hele jaar door uit, maar in een provincie met veel landbouw, hoge zomertemperaturen en verspreid liggende fincas zijn controles extra belangrijk. Agenten kijken niet alleen naar registraties van dieren, maar ook naar afval, verboden bestrijdingsmiddelen, illegale waterwinning, dierenwelzijn en mogelijke schade aan natuurgebieden. Bewoners die zich zorgen maken over dieren die zonder water, schaduw of verzorging worden gehouden, kunnen contact opnemen met de Guardia Civil of de plaatselijke politie. Het is daarbij verstandig om niet zelf een afgesloten terrein te betreden of dieren te verplaatsen. In San Miguel de Salinas blijven de 29 schapen en geiten voorlopig onder toezicht op dezelfde finca, terwijl de landbouw- en gezondheidsdiensten hun situatie verder onderzoeken.
Bronnen: Guardia Civil, Cadena SER Radio Alicante, Vega Baja Digital en El Español Alicante.
